The Cigarette Monkey Polish Translation

This Polish translation is courtesy of maciusiowaty.

Click here for English version.

“Got a monkey on my back, M-m-m-m-monkey on my back back back back” – Led Zeppelin

Metaforyczna małpa, która siedzi nam na plecach jest trochę przesadną, ale bardzo trafną przenośnią symbolizującą naszą zwierzęcą stronę (instynktowną), która często przejmuje władzę nad naszą ludzką stroną (racjonalną). W tym przypadku nasza małpka upomina się o swojego papierosa i nie zejdzie nam z pleców dopóki nie dostanie tego czego chce. Zostało to bardzo dobrze zobrazowane w jednej z opowieści o Sindbadzie pt. “The old man of the sea” (tł. Stary człowiek morza) z “Księgi tysiąca i jednej nocy”. Historia zaczyna się od wydarzenia, w którym Sindbad rozbija swój statek i znajduje się na wyspie, gdzie spotyka starego człowieka, jest on przedstawiony jako niski i bardzo stary człowiek, prosi on Sindbada o pomoc w przejściu przez rzekę, Sindbad oczywiście się zgadza udzielić pomocy, a stary człowiek wskakuje mu na ramiona i oplata nogami jego szyję. Zaraz po przejściu przez rzekę, stary człowiek odmawia zejścia z pleców, a nawet zacieśnia swoje nogi na jego szyi jeszcze bardziej, przez co pozwala Sindbadowi się go pozbyć. Sindbad zdaje sobie sprawę, że ten stary człowiek oszukał pewnie w ten sposób wiele ludzi, którzy przybyli na tę wyspę i ma w zwyczaju “ujeżdżać” ich, aż do samej śmierci. Sinbadowi w końcu udaje się przechytrzyć starego człowieka i udaje mu się uwolnić. W niektórych tłumaczeniach stary człowiek zostaje zastąpiony orangutanem, albo inną rasą małpy. Małpa jest przebiegła, zupełnie tak samo jak ten stary człowiek, ma za sobą także pełno doświadczeń i posiada dużą wiedzę, lecz tak samo jak ten stary człowiek jest zarówno wyjątkowo słaba, bo nie może sobie poradzić z takim zrządzeniem losu jakim jest rzeka na jej drodze. Woda cały czas się porusza, a rzeka pozostaje taka sama – nie zmienia się. Małpa potrzebuje pomocy i przewodnika. W tej historii możemy doszukać się wielu metafor; morze jest symbolem podświadomości naszego umysłu, zagubić się na morzu, to tak jak postradać rozum. Bycie rozbitkiem jest metaforą bycia sam na sam z naszymi myślami w najcięższych dla nas momentach. Wyspa jest metaforą dla bezpiecznej przystani z dala od podświadomości. Natomiast szyja jest w przenośni naszą wolną wolą, która już nie jest taka wolna, odkąd małpa zaplotła wokół jej swoje nogi. Sindbad odkrywa swoją zwierzęcą stronę podczas głębokich rozmyśleń, musi stawić jej czoła i ją oswoić. Małpia przenośnia nie powinna być brana na poważnie, jest jedynie abstrakcyjnym konceptem, który ma ułatwić nam porozumiewanie się w tej abstrakcyjnej przestrzeni. Fizycznie taka małpa nie istnieje, to po prostu przenośnia wyjaśniająca, że istnieje w nas część, która zmusza nas do irracjonalnego zachowania, na przykład palenia papierosów.

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.